Nevrotik Bozukluk

Nevrotik Bozukluk

Nevroz, bireyin zihinsel anlamda bir çatışma yaşaması olarak tanımlanabilir. Nevrotik bozukluk, duygu ve kaygı bozukluğunun bir ifadesi olarak kendini gösterir. Aslında bir bakıma hepimiz nevrotiğiz. Çünkü hepimiz günlük hayatın içinde kendi içimizde ciddi zihinsel çatışmalar yaşarız. Bu çatışmanın bireyin yaşam kalitesi üzerinde ciddi olumsuz etkileri olduğunu da görmekteyiz. Fakat nevrotik olmakla normal olmanın arasında kesin ve net çizgilerle çizilmiş bir sınır görememekteyiz. Ama bildiğimiz bir şey var ki oda nevrotik bozukluğun gerçeklik algısında kopma olmadığıdır. Psikozlarda bireyin gerçeklik algısında hasar vardır yani gerçeklikten kopma durumları görülür. Fakat nevrotik bireyler gerçeklikten kopmaz ve normal yaşamın içinde olmaya devam ederek günlük işlevlerini yerine getirmeye devam ederler. Peki bu nevrotik belirtiler kişilik bozukluğu olarak adlandırılabilir mi? Bireyin kişilik yapısı bazen kişilik bozukluğuna benzer özellikler gösterebilir. Burada bireyin kişilik bozukluğu olduğunu söylememiz için; bireyin sorunun kendisinde değil çevreden kaynaklı olduğuna inanması, davranışlarından rahatsız olmaması, çevreyle çatışma halinde olması, yaptıklarından ders almaması, sorumluluk ve suçluluk gibi duyguları hissetmemesi gerekir.

Eğer nevrotik bir belirti benliğe yerleşmişse ve kişi bu belirtiyi yenmek yerine çevresine bunu kabul ettirmeye çalışıyorsa bu durum artık bir nevroz değil kişilik bozukluğudur. Çünkü kişilik bozukluğunda en temel belirtilerden biri, kişi içinde bulunduğu durumdan memnundur ve çevresini kendisine uydurmaya çalışır. Ancak nevroz durumunda kişi içinde bulunduğu durumun farkındadır ve bu durumdan kurtulmak istemektedir. Nevrotik bireylerde nadir olarak hastanede tedavi görülür. Bunun yanında çoğu ayakta yani normal yaşantısından kopmadan psikoterapi süreciyle tedavisini devam ettirir. Nevrotik bozuklukta en temel noktalardan biri kişinin korku ve kaygılarını sürekli kontrol altına almaya çalışmasıdır. Genelde kontrol altına alamadığı bu korku ve kaygılar hem kendisini hem de çevresindekileri ciddi anlamda yıpratmaktadır. Nevroz durumunun altındaki en temel sebep bir bakıma bireyin kontrol edemediği kaygısı olduğunu görmekteyiz.

Nevrotik Bireylerin Özellikleri

-Nevrotik bireylerde duygu yükselmeleri, sürekli alınganlık, sebepsiz veya ufak tefek şeylere aşırı öfke tepkileri gösterme ve agresif davranış örüntüleri görülür. Tabi haliyle tüm bu eylemler nevrotik bireyi yalnızlaştırır ve çevresindeki insanlar ondan uzaklaşır.

-Yaşanan tüm sıkıntılara rağmen kendilerini her zaman seven yanlarında olan kişileri basit sebeplerden ötürü bir bakıma hayatlarından silip çıkarabilirler. Bunun yanı sıra çevresindekilerden sürekli sevgi ve şefkat görme arzusu taşırlar.

-Abartılı olarak yaşanan suçluluk duyguları görülür. Bu duygular bireyin zihinsel dünyasında ciddi çatışmalara neden olmakta ve kişiyi yıpratmaktadır.

-Bu bireylerin uyku problemleri vardır. Yaşanan kaygı ve duygu dünyalarında yaşanan çatışma bu bireylerin uykusuz geceler geçirmelerine neden olmaktadır. Uykusuzluk da bu bireylerin gergin ve halsiz hissetmelerine neden olmaktadır.

-Bu bireyler zihin dünyalarındaki çatışmalarla baş edemezler ve yoğun bir çaresizlikle karşı karşıya kalırlar.

-Bireyin kendi içinde yaşadığı zihinsel çatışmalar ve baş edemediği kaygılar onun regrese olmasına kapı aralamakta ve yaş olarak kendini daha ufak görme eğilimine girecektir. Bir bakıma daha önceki yaş dilimlerine dönme eğilimi gösterecektir.

-Yaşanan kaygı ve duygusal dalgalanmalar ve zihinsel çatışmalar bu bireylerin birtakım somatik belirtiler göstermelerine neden olmaktadır.

-Bu bireylerde güvensizlik, huzursuzluk ve kendini aşağılanmış hissetme davranışları fazlasıyla görülmektedir.

-Cinselliğe dair sergilenen davranışlar normalin dışında kendini göstermektedir.

-Sosyalleşme anlamında da zorluk yaşar bu bireyler ve zamanla ciddi sosyal fobiler geliştirirler.

Nevroz Çeşitleri

Somatoform bozukluklar: Fizyolojik bir temeli olmayan ve yaşanan yoğun kaygının bir sonucu olarak kişide bir takım bedensel yakınmalar, ağrılar ve fiziksel belirtiler gözlemlenir. Bir bakıma ortaya çıkan bedensel ağrılar psikojenik bir temele sahiptir diyebiliriz.

Duygu durum bozukluğu: Duygu durum bozukluğunda kişi sürekli olarak mutsuz, karamsar ve depresif hisseder. Genel manada sürekli olarak bunalımdadır ve dış dünyayla olan etkileşimi yavaş yavaş kopmaya başlar.

Kaygı Bozukluğu: Kaygı bozukluğunda kişi, şiddetli bir kaygı durumuyla karşı karşıyadır ve bunu kontrol altında tutmakta zorlanır. Kontrol altına almaya çalıştığı kaygı bazı fobilerin ve obsesif kompulsif bozukluğunun oluşmasına neden olmaktadır.

Disosyatif bozukluklar: Kişinin yaşadığı şiddetli kaygıyla olan mücadelesinde acı veren olumsuz duygu ve düşüncelerle baş etme adına kendi kimliğinden kaçma, farklı bir kişiliğe bürünerek kişiliğin bölünmesi ve disosyatif füg ve disosyatif amnezi gibi ciddi hafıza kayıpları görülebilmektedir.

Nevroz Bozukluğunda Tedavi

Nevroz bozukluğu anatomik bir temeli sahip değildir. Kişinin arzu ve istekleri arasında kalarak yaşadığı zihinsel bir çatışmanın ürünüdür. Örneğin kişi hem bir şeyi çok isteyecek hem de diğer taraftan başka bir duruma maruz kalmaktan uzak durmaya çalışacak. Nevroz bozukluğu tedavisi mümkün olan bir rahatsızlıktır. Yaşanan yoğun kaygı ve takıntı durumlarıyla bireyin beyin kimyasındaki anormal işleyişi sağlıklı bir temele oturtmak adına medikal yardım gereksinimi ilgili psikiyatri hekiminin değerlendirmesiyle destek olarak tedavide kullanılabilir. Bunun yanında tedavi sürecinin en önemli ayaklarından birini oluşturan psikoterapi süreciyle beraber kişi nevrozlarından kurtulabilir.